Türkiye
Bursa- Dedelerinin mübadele dönemindeki hayatlarını Rum evinde yaşatıyor
DEDELERİNİN MÜBADELE DÖNEMİNDEKİ HAYATLARINI RUM EVİNDE YAŞATIYOR(ÖZEL HABER)
BURSAnın Mudanya ilçesindeki mübadillerin, 100 yılı aşan tarihsel ve kültürel mirası, 3üncü kuşak torunları tarafından yaşatılıyor. Mübadele döneminde dedesi İmammakis Hüseyin ile Mudanyaya yerleşen Hüseyin Türker (71) kiraladığı 3 katlı Rum evinde, o dönem yaşayan akrabalarının siyah-beyaz fotoğrafları ile günlük hayatlarında kullandıkları eşyaları duvarlara asıp, odalara koyarak sergiliyor.
Türkiye ile Yunanistan arasında 30 Ocak 1923te imzalanan Nüfus Mübadelesi ile birlikte Girit, Selanik ve Parga gibi yerlerden ana vatanlarına dönerek, Türkiyenin çeşitli illerine yerleştirilen mübadiller, yeni bir hayata başladı. Bazı mübadiller de Bursanın Mudanya ilçesinde yeni bir yaşam kurdu. İlçedeki mübadillerin 100 yılı aşan tarihsel ve kültürel mirası, 3üncü kuşak torunları tarafından yaşatılıyor. Mübadele döneminde dedesi İmammakis Hüseyin ile Mudanyaya yerleşen ve günümüzde, atalarının tarihi mirasını yaşatmaya çalışan Mudanya Lozan Mübadilleri Derneği Başkanı Hüseyin Türker, Yunanistanda gördüğü anı evinden etkilenerek, 2021 yılında Mudanyada açtığı Mübadele Evi ile geçmişin izlerini günümüze taşıyor.
500 TARİHİ OBJE SERGİLENİYOR
Türker, yaklaşık 150 yıllık tipik bir Rum evinde, başta Girit Adasından gelen mübadillerin evlerinde kullandıkları o dönemin radyo, ütü, kahve değirmeni, ayna, havan gibi yaklaşık 500 tarihi objeyi ziyaretçilerin beğenisine sunuyor. Mübadele Evi, yalnızca mübadillere ait günlük eşyaların sergilendiği bir mekan olmanın ötesinde, aynı zamanda bir kültürel hafıza merkezi olarak işlev görüyor. Türker, mübadil ailelerinden topladığı eşyaları sergileyerek hem yerel halkın hem de ziyaretçilerin bu önemli tarihi dönemi daha iyi anlamalarını sağlamayı hedefliyor.
YUNANİSTANDAKİ ANI EVİNDEN ETKİLENDİM
Yunanistanda mübadillerin kurduğu anı evlerinden etkilenerek, dönemin mübadillerine ait resim ve objeleri sergilemek amacıyla Mübadele Evini kurduğunu dile getiren Türker, “Mudanyadan Yunanistana giden mübadiller, Nea Mudanya yerleşim merkezinde anı evi kurdular. Nea Mudanyada benzer bir anı evi görünce çok etkilendim ve elimdeki nesneleri sergileme kararı aldım.
Bu eşyaların herkes tarafından görülmesini ve Mudanyanın tanıtımını yapmak amacıyla, 2 yıl önce Rumlardan kalma bir ev kiraladım. Bu ev, tipik bir Rum evi. Giriş katında bir oda ve mutfak, ikinci katında iki oda, en üst katında ise yatak odaları bulunuyor. Mübadele döneminde Yunanistandan gelen Müslüman Türklerin kullandıkları eşyalar ve fotoğraflar ile süslediğim evimi, merak edenlere ücretsiz olarak gezdiriyorumö dedi.
EN BÜYÜK SIKINTILARI TÜRKÇE BİLMEMELERİYDİ
Mübadele döneminde yaşanan zorluklara dikkat çeken Türker, Yunanistandan gelen mübadillerin en büyük sıkıntılarından birinin ise Türkçe bilmemeleri olduğunu söyledi. Ayrıca, o dönemde Mudanyanın yerli halkının Müslüman Türkleri uzun süre Rum zannederek, Gavur olarak adlandırdığını, buradan giden Rumların ise Türk tohumu şeklinde tanımlanarak dışlandığını belirtti. Dedesinin de diğer mübadiller gibi 1923 yılında Forez Adasından Kırzade vapuruyla Mudanyaya gelip, yerleştiğini söyleyen Türker, “Anlaşmanın ardından Anadoluda bulunan 1 milyon 500 bin Ortodoks Rum Yunanistana, 550 bin Müslüman Türk ise Yunanistandan Türkiyeye geldi. Buradan giden Rumlar, Yunanistanda Nea Moudania ve Nea Triglia adında ilçeler kurarak yaşamlarına devam ettilerö diye konuştu.
RUMELİ İNSANI KÜLTÜRLÜDÜR
Mübadillerin ilerleyen zamanlarda öğrenci ve devlet memuru olabildiklerini, spor ve müziğe yetenekleri sayesinde de Mudanyada kültürel faaliyetlerin oluşumuna katkı sağladıklarını dile getiren Türker, “Rumeli insanı kültürlü bir insandır. Mudanyaspor ve Mudanya Bandosu da aynı yılda mübadiller tarafından kuruldu. Mübadiller müzik ve sporla uğraşıyorlardı. Bunun yanı sıra mübadiller marangozluk, terzilik ve nalbantlık gibi zanaatkar işlerle de uğraştılar dedi.
Haber: Barış YILMAZ-Kamera: Yiğithan HÜYÜK/BURSA,
