Türkiye
Prof. Dr. Erler: Mavnacılar sayesinde Sakarya Meydan Muharebesi kazanıldı
Samsun Valiliği tarafından 30 Ağustos Zafer Bayramının 103üncü yıl dönümü kutlama programı kapsamında, 30 Ağustos ve İstiklal Madalyası Paneli düzenlendi. Samsun Müzesi’nde gerçekleştirilen panelde; OMÜ İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Yavuz Erler, Milli Mücadelede Samsun ve OMÜ Hukuk Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Hasan Tahsin Keçeligil, Milli Mücadele ve 30 Ağustos temalı sunumlar yaptı. Panele Samsun Garnizon Komutanı Gazi Tümgeneral Davut Ala, OMÜ Rektörü Prof. Dr. Fatma Aydın, akademisyenler ve askeri erkan katıldı.
Prof. Dr. Mehmet Yavuz Erler, konuşmasında, Samsun Mavnacılar Loncası’nın Milli Mücadeleye sağladığı katkının önemine değinerek, “İstiklal madalyasının kazanılması zaten bu mavnacılarla alakalı bir şey. Çünkü mavnacıların bu Milli Mücadeleye sağlamış oldukları silahlar sayesinde Sakarya Meydan Muharebesi ve Başkomutanlık Meydan Muharebesi zaferleri kazanılıyor. Hatta öyle az buz değil, sadece tüfekler değil, uçaklar da buradan Samsun üzerinden montajlanarak Milli Mücadele cephelerine sevk ediliyor. Tespit ettiğimiz 6 tane uçak var. Keşif ve avcı uçakları. Bunlar Samsundaki marangozların yardımıyla montajları yapılıp o şekilde Milli Mücadele cephelerine sevk edilecektir. Dolayısıyla mavnacıların bu cesurane faaliyetleri, işgal donanmasının o koca zırhlı gemilerine karşı o küçücük çaparileriyle, takalarıyla gerçekleştirdikleri bu mühimmat sevkiyatı Mustafa Kemalin de dikkatinden kaçmayacaktır. Bizzat Mustafa Kemalin önerisiyle Büyük Millet Meclisine 1924 yılında bir İstiklal madalyası, Samsun Mavnacı Loncasına bir İstiklal madalyası verilmesi yönünde bir teklif yapılacaktır. Bu teklif Meclisten onaylanacaktır. Ve Meclis kararıyla Samsunlu Mavnacılara ki burada İnebolu ve Trabzonlu mavnacılar da söz konusudur, karar çıkacaktır ve beyaz şeritli özel hizmet İstiklal madalyası, Samsun Mavnacılar Loncasına verilmesi kararı kesinleşecektir. Biz bu süreçle ilgili tarihi verileri değerlendirdik” diye konuştu.
VALİ TAVLIYA TEŞEKKÜR
Kent için değeri olan bu tarihi bilginin önemine de değinen Prof. Dr. Erler, “Bu tarihi verileri ortaya çıkaran, bu tarihi verileri dikkate alan ve ferasiyetiyle, engin önsezisiyle, bizlere bu yönde talimatlar aktaran Samsun Valimiz Orhan Tavlı Bey olmuştur. Dolayısıyla onun direktifleri ve talimatları olmasaydı, muhtemelen bu madalya ile ilgili hiç kimsenin haberi olmayacaktı. O yüzden kendisine özel olarak müteşekkiriz Samsun halkı adına” dedi.
TÜRKLERİN ZAFERİ
Panelde ayrıca Prof. Dr. Hasan Tahsin Keçeligil de 30 Ağustosa ilişkin, “30 Ağustos aslında 19 Mayıs 1919da Mustafa Kemal Paşanın Samsuna çıkmasıyla başlayan bir sürecin, son aşamalarından biridir eylemsel anlamda. Çünkü 19 Mayıs 1919da Samsuna çıktıktan sonra onun başlattığı Milli Mücadele, çeşitli evrelerden geçmiştir ve en son Büyük Savaş 30 Ağustosta yaşanmıştır. 26 Ağustos-30 Ağustos arasında ve Türklerin zaferiyle neticelenmiştir. İşte bu zafer sonrasında da zaten önce Lozan, daha sonra Cumhuriyetin kuruluşuna giden süreç adım adım ilerlemiştir” diye konuştu.
