Türkiye
Çanakkale-Kahraman 57’nci Alay Komutanının yazdığı mektup torununa miras kaldı
Son gelişmeleri kaçırmamak için Google News sayfamızı takip edin. Butona tıkladıktan sonra açılan sayfanın sağ üst tarafında yer alan yıldızlı "Takip Et" simgesine dokunmanız yeterlidir.
Takip Et
ÇANAKKALE SavaÅŸlarında elde ettiÄŸi baÅŸarılarla savaşın kaderini deÄŸiÅŸtiren 57nci Alay Komutanı Yarbay Hüseyin Avni Beyin savaÅŸ sırasında eÅŸine yazdığı mektup, torunu Hüseyin Avni Tanman’a miras kaldı. Mektuba iliÅŸkin bilgi veren Tanman, “Mektupta 18 Mart Deniz Harbinden bahsediyor. YaÅŸananları, Düşman denizden bir ÅŸey yapamadı. Karadan da asker çıkartmaya cesaret edemedi. Fakat bize bunlar eÄŸlence gibi geliyor. Çıkan askeri de top ve tüfekle defediyoruz diye tarif ediyor” dedi.
Çanakkale Kara Savaşlarında 57nci Alay, karadan çıkarma yapan İtilaf Devletlerine geçit vermeyerek savaşın kaderini değiştirdi. Tarih yazan o 57nci Alayın Komutanı Yarbay Hüseyin Avni Beyin Çanakkale Savaşları sırasında eşine yazdığı mektuplar, ailesinden ona gönderilen kartpostallar ve bazı şahsi eşyaları torunu Hüseyin Avni Tanmana miras olarak kaldı.
‘DEDEMİN İZİNDE YÜRÜYÜŞ GERÇEKLEŞTİRDİM’
Tanman, dedesi Hüseyin Avni Beyden ailelerine kalan çeÅŸitli hatıralar olduÄŸunu belirtip, “Bana göre, hatıralar içinden bugün için en anlamlısı, önemli olanı eÅŸine 111 yıl önce 23 Nisanda yazmış olduÄŸu mektup var. 57nci Alayın Bigalıdan cepheye intikal ettiÄŸi yolu takip ederek dedemin izinde bir yürüyüş gerçekleÅŸtirdim. 57’nci Alayın ayak bastığı topraklarda tekrar yürümek gurur vericiydi. Bigalı ve çevresi dedemin mektupta yazdığı gibi bir cennet bahçesi. Bugün burada onların sayesinde varız, hepsinin ruhları ÅŸad olsun” diye konuÅŸtu.
MEKTUPTA DİKKAT ÇEKİCİ BİRKAÇ TANE NOKTA VAR
“Dedemin 23 Nisan tarihli mektubunda dikkat çekici birkaç nokta var” diyen Hüseyin Avni Tanman, şöyle devam etti:
“Bunlardan ilkini, diÄŸer mektuplarında da vurguladığını görüyoruz. Çünkü mektuba o ÅŸekilde giriÅŸ yapıyor. Ailesinin ekonomik durumu, en çok sıkıldığı konu. Maaşını almıyor, hep ailesine gönderiyor ve onun takibini yapıyor. Mektubun giriÅŸi bu ÅŸekilde. Daha sonra ilginç bir baÅŸka nokta da Bigalıdaki ordugahını bir cennet bahçesi olarak tasvir ediyor. YeÅŸillikler içerisinde, çadırının eteÄŸinin rüzgardan sallandığını, kapısından Ä°stinyedeki gibi bol kavaklı yemyeÅŸil tarlaları göründüğünü, bir akarsuyun başında olduÄŸunu ve etrafın güzelliÄŸini tarif ediyor. Askerlerinin suyun başında çamaşır yıkadıklarını, çalılara güneÅŸte kurusun diye serdikleri elbiselerin bir çiçek tarlasını andırdığını yazıyor. Bunun yanında önemli olan bir baÅŸka noktada öğlen saatlerinde talim yaparlarken üzerlerinden 4 düşman tayyaresinin geçtiÄŸini ve o tayyareyi tüfekle uzaklaÅŸtırdıklarını anlatıyor. Aynı tayyareler o gün Eceabatı bombalamışlar. Bunu mektubun içerisinde okuyabiliyoruz.”
Dedesinin mektupta 18 Mart Deniz Harbinden de bahsettiÄŸini belirten Tanman, “YaÅŸananları, Düşman denizden bir ÅŸey yapamadı. Karadan da asker çıkartmaya cesaret edemedi. Fakat bize bunlar eÄŸlence gibi geliyor. Çıkan askeri de top ve tüfekle defediyoruz diyerek tarif ediyor. Mektubu yine ailesinin ekonomik sıkıntısını tekrarlayarak ve Ä°nÅŸallah bu sene rahat edeceksiniz, maaÅŸlarınızı tam alacaksınız gibi kelimeler kullanarak ve ailesine hasretlerini yazarak noktalıyor” ifadelerini kullandı.
O TARÄ°HTEN SONRA AÄ°LEMÄ°ZÄ°N ELÄ°NDE HÃœSEYÄ°N AVNÄ° BEYDEN BÄ°R MEKTUP MAALESEF YOK
25 Nisan sabahı da 57nci Alayın Anzak çıkartmasını engellemek üzere harekete geçtiÄŸini söyleyen Hüseyin Avni Tanman, “Hepimizi bildiÄŸi gibi önce Kocaçimen Tepesine sonra Conkbayırı istikametine, hücuma geçerek Cesaret Tepesine doÄŸru iniliyor. O tarihten sonra ailemizin elinde Hüseyin Avni Beyden bir mektup maalesef yok, yazamamış. Ya da cepheden yazdığı mektuplar Ä°stanbulda yaÅŸadıkları ev daha sonra 1918de yandığı için bize ulaÅŸmadı. Ancak telgrafı ulaÅŸtı. Cepheden savaÅŸ haberini alan ailesi merak etmesin diye 3 gün sonra bir telgraf çekiyor. Telgraf, Sıhhatteyim, merak etmeyiniz cümlesini kullanıyor. Telgraf bir gün sonra Fatihte oturan ailesine teslim edilmiÅŸ, telgrafın arkasında teslim edildiÄŸine dair not bulunmakta” dedi.
Harp tarihi açısından büyük önem taşıyan söz konusu mektubun ilk olarak Şanlı 57’nci Alayın Cesur Komutanı Şehit Yarbay Hüseyin Avni Bey adlı kitapla literatüre kazandırıldığını da belirten torun Tanman, bu konuda kendisiyle gerçekleştirilen özel söyleşinin tamamının ise Çanakkale Savaşları Enstitüsünün süreli yayını Anafarta Dergisinin 27nci sayısında tarih meraklılarıyla buluşturulduğunu ifade etti.
Haber-Kamera: Nazif Cemhan ŞEN/ ÇANAKKALE,
